- ఆరోగ్యంగా ఉన్నవారూ ఆహారం, నిద్ర, ఒత్తిడి ప్రభావాలు తెలుసుకునేందుకు గ్లూకోజ్‌ ప్యాచ్‌లు
- సీజీఎం పరికరం చర్మం కింద సెన్సర్తో చక్కెర స్థాయుల్లో మార్పులను ఎప్పటికప్పుడు గమనించే అవకాశం
- భోజనం తర్వాత నడక, సమతుల ఆహారం చక్కెర స్థాయుల నియంత్రణకు తోడ్పాటు
- ప్యాచ్‌లో చక్కెర పెరిగినంత మాత్రాన మధుమేహం ఉన్నట్లు కాదంటున్న నిపుణులు
- మధుమేహ నిర్ధారణకు వైద్యులు సూచించే రక్త పరీక్షలే ముఖ్యం
- ప్యాచ్ల వల్ల ఆందోళన, చర్మంపై ఇరిటేషన్‌, అదనపు ఖర్చు వంటి ఇబ్బందులు
జిమ్‌లో వ్యాయామం చేసేవాళ్ల చేతులపైనా.. ఆఫీసుల్లో పనిచేసేవాళ్ల చేతులపైనా.. కొందరి పైచేతికి చిన్న గుండ్రని ప్యాచ్‌ కనిపిస్తోందా? అది చూసి వారికి మధుమేహం ఉందేమో అనుకుంటున్నారా? అయితే మీరు పొరబడినట్లే! ఇప్పుడు ఎలాంటి ఆరోగ్య సమస్యలు లేనివాళ్లు కూడా ఈ ప్యాచ్‌లను వాడుతున్నారు. తాము తినే ఆహారం శరీరంపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపుతోంది? నిద్ర, ఒత్తిడి వల్ల రక్తంలో చక్కెర స్థాయులు ఎలా మారుతున్నాయి? వంటి విషయాలు తెలుసుకోవాలనే ఆసక్తే ఇందుకు కారణం. ఇంతకీ ఈ ప్యాచ్‌లు ఎలా పనిచేస్తాయి? వీటితో నిజంగా ఉపయోగం ఉందా? ఆరోగ్యంగా ఉన్నవాళ్లు వీటిని వాడటం అవసరమా?
అసలేంటీ గ్లూకోజ్‌ ప్యాచ్‌?
దీన్ని కంటిన్యూయస్‌ గ్లూకోజ్‌ మానిటర్‌ (సీజీఎం) అంటారు. చర్మం కింద చిన్న సెన్సర్‌ను అమర్చుతారు. ఇది రక్తంలోని చక్కెర స్థాయులకు సంబంధించిన మార్పులను ఎప్పటికప్పుడు అంచనా వేస్తుంది. ఆ వివరాలు ఫోన్‌లోని యాప్‌లో కనిపిస్తాయి. వేలి నుంచి రక్తం తీసి పదేపదే పరీక్షించాల్సిన అవసరం లేకుండా రోజంతా చక్కెర స్థాయుల్లో వచ్చే మార్పులను గమనించవచ్చు.
మధుమేహం ఉన్నవారికి ఈ పరికరం ఎంతో ఉపయోగకరం. రక్తంలో చక్కెర స్థాయులు ఎక్కువగా లేదా ప్రమాదకరంగా తక్కువగా ఉన్నప్పుడు గుర్తించేందుకు సాయపడుతుంది. అయితే ఇప్పుడు ఈ సాంకేతికత ఆరోగ్యంగా ఉన్నవారికీ అందుబాటులోకి రావడంతో చాలామంది ఆసక్తితో వీటిని వాడుతున్నారు.
ఆరోగ్యంగా ఉన్నవాళ్లకు ఎందుకు?
ఆహారం ప్రభావం తెలుసుకోవడానికి: అన్నం తిన్నప్పుడు, స్వీట్లు తిన్నప్పుడు, పండ్ల రసం తాగినప్పుడు శరీరంలో చక్కెర స్థాయులు ఎలా మారుతున్నాయో తెలుసుకోవాలనుకుంటారు. అదే ఆహారాన్ని ప్రొటీన్లు, పీచుపదార్థాలు ఎక్కువగా ఉండే పదార్థాలతో కలిపి తింటే ఎలాంటి మార్పు వస్తుందో గమనిస్తారు.
బద్ధకం ఎందుకో తెలుసుకోవడానికి: మధ్యాహ్నం భోజనం చేశాక నిద్రమత్తుగా అనిపించడం చాలామందికి అనుభవమే. ఇది చక్కెర స్థాయుల్లో మార్పుల వల్లేనా? అనే సందేహంతో కొందరు ఈ ప్యాచ్‌లను వాడుతున్నారు.
బరువు తగ్గేందుకు: ఏ ఆహారం తిన్న తర్వాత చక్కెర స్థాయులు ఎలా మారుతున్నాయో తెలుసుకుని తమ ఆహారపు అలవాట్లను మార్చుకోవాలని కొందరు భావిస్తారు.
వ్యాయామం, ఫిట్‌నెస్‌ కోసం: జిమ్‌కు వెళ్లేవాళ్లు, క్రీడాకారులు వ్యాయామానికి ముందు ఏం తినాలి? ఎప్పుడు తినాలి? ఆహారం వల్ల ఎనర్జీ లెవెల్స్‌లో ఎలాంటి మార్పులు వస్తున్నాయి? వంటి విషయాలను తెలుసుకోవడానికి వీటిని ఉపయోగిస్తున్నారు.
కుటుంబంలో మధుమేహం ఉంటే: తల్లిదండ్రులు లేదా దగ్గరి బంధువులకు మధుమేహం ఉన్నవాళ్లు తమ శరీరం చక్కెరను ఎలా నియంత్రిస్తోందో తెలుసుకోవాలనుకుంటారు. అయితే మధుమేహం వచ్చే ప్రమాదాన్ని అంచనా వేయడానికి ప్యాచ్‌ ఒక్కటే సరిపోదు.
నిద్ర, ఒత్తిడి ప్రభావం తెలుసుకోవడానికి: సరిగా నిద్రపోని రోజుల్లో లేదా ఒత్తిడికి గురైనప్పుడు చక్కెర స్థాయుల్లో మార్పులు రావచ్చు. వాటిని కూడా ఈ పరికరం ద్వారా గమనించవచ్చు.
ప్యాచ్‌ ద్వారా ఏం తెలుసుకోవచ్చు?
అయితే వీటిని అందరికీ ఒకేలా వర్తించే నియమాలుగా భావించకూడదు. ఒక్కో వ్యక్తి శరీరం ఒక్కో విధంగా స్పందిస్తుంది. ప్యాచ్‌లో కనిపించే ప్రతి మార్పుకూ ఒకే కారణం ఉండకపోవచ్చు.
చక్కెర పెరిగిందంటే ప్రమాదమా?
ఇక్కడే చాలామంది ఒక విషయం గుర్తుంచుకోవాలి. భోజనం చేసిన తర్వాత రక్తంలో చక్కెర స్థాయులు పెరగడం సహజం. వ్యాయామం, ఒత్తిడి వంటి కారణాలతోనూ మార్పులు రావచ్చు. ఆరోగ్యంగా ఉన్న శరీరం సాధారణంగా చక్కెర స్థాయులను తిరిగి నియంత్రిస్తుంది. అందువల్ల ప్యాచ్‌లో ఒకసారి చక్కెర స్థాయులు పెరిగినట్లు కనిపించగానే ఏదో సమస్య వచ్చిందని భయపడాల్సిన అవసరం లేదు.
అలాగే ఈ పరికరం ద్వారా మధుమేహం ఉందో? లేదో? నిర్ధారించలేం. ప్రీడయాబెటిస్‌ (మధుమేహానికి ముందు దశ), మధుమేహం ఉన్నాయా? లేదా? తెలుసుకోవడానికి వైద్యులు సూచించే రక్త పరీక్షలే ముఖ్యం. ఆరోగ్యంగా ఉన్నవారిలో చక్కెర స్థాయులు ఎలా మారితే సాధారణంగా పరిగణించాలనే విషయంలోనూ ఇంకా స్పష్టమైన వైద్య మార్గదర్శకాలు పరిమితంగానే ఉన్నాయి.
మరో ముఖ్యమైన విషయం.. ఈ ప్యాచ్‌ చక్కెర స్థాయుల గురించి మాత్రమే సమాచారం ఇస్తుంది. రక్తపోటు, కొలెస్ట్రాల్‌, ఆహారంలోని ఉప్పు పరిమాణం లేదా కొవ్వుల నాణ్యత గురించి చెప్పలేదు. చక్కెర స్థాయులు పెద్దగా పెరగని ఆహారం కూడా గుండె ఆరోగ్యానికి మంచిది కాకపోవచ్చు.
ప్యాచ్‌ వాడటం వల్ల ఇబ్బందులూ ఉన్నాయి!
అనవసర ఆందోళన: ఫోన్‌లో చక్కెర స్థాయులు పెరిగినట్లు కనిపిస్తే కొందరు భయపడిపోతారు. సాధారణంగా జరిగే మార్పులను కూడా అనారోగ్య సూచనగా భావించవచ్చు.
ఆహారంపై భయం: ఒక్కసారి చక్కెర పెరిగిందని పండ్లు, అన్నం, తృణధాన్యాల వంటి ఆహార పదార్థాలను పూర్తిగా మానేసేవాళ్లూ ఉండవచ్చు. ఇది ఆరోగ్యకరమైన ఆహారపు అలవాట్లకు అడ్డంకిగా మారుతుంది.
రీడింగుల్లో తేడాలు: ప్యాచ్‌ చూపించే విలువలు ఎప్పుడూ కచ్చితంగా ఉండకపోవచ్చు. కొన్ని మందులు, సప్లిమెంట్లు కూడా రీడింగులపై ప్రభావం చూపవచ్చు.
చర్మంపై ఇరిటేషన్‌: ప్యాచ్‌ అంటించే పదార్థాల వల్ల కొందరికి దురద, ఎర్రదనం వంటి సమస్యలు రావచ్చు.
అధిక ఖర్చు: సెన్సర్లను సాధారణంగా ఒకటి నుంచి రెండు వారాల వ్యవధిలో మార్చాల్సి ఉంటుంది. అందువల్ల దీర్ఘకాలం వాడితే ఖర్చు పెరుగుతుంది.
ఎవరికి ఉపయోగపడవచ్చు?
ప్రీడయాబెటిస్‌ ఉన్నవారు, మధుమేహం వచ్చే ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉన్నవారు, గర్భధారణ సమయంలో చక్కెర స్థాయులు పెరిగిన చరిత్ర ఉన్నవారు తమ ఆహారపు అలవాట్లను మార్చుకునే క్రమంలో వైద్యుల సలహాతో ఈ పరికరాన్ని ఉపయోగించవచ్చు. అధిక బరువు ఉన్నవారికి కూడా కొన్ని సందర్భాల్లో ఇది ఉపయోగపడవచ్చు.
అయితే ప్రతి ఒక్కరూ నెలల తరబడి ప్యాచ్‌ ధరించాల్సిన అవసరం లేదు. కొన్ని వారాల పాటు వాడి ఆహారం, వ్యాయామం, నిద్రకు సంబంధించిన మార్పులను గమనించడం కొందరికి సరిపోవచ్చు. ఎంతకాలం వాడాలనేది వ్యక్తి అవసరాన్ని బట్టి నిర్ణయించుకోవాలి.
మరోవైపు, ఎలాంటి ఆరోగ్య సమస్యలు లేని వారు, వైద్య పరీక్షల్లో చక్కెర స్థాయులు సాధారణంగా ఉన్నవారు, ఆరోగ్యానికి సంబంధించిన ప్రతి చిన్న విషయానికీ ఆందోళన చెందేవారు ప్యాచ్‌ వాడే ముందు ఆలోచించాలి. గతంలో ఆహారపు అలవాట్ల విషయంలో తీవ్రమైన ఆందోళన ఎదుర్కొన్నవారు కూడా జాగ్రత్తగా ఉండాలి.
ప్యాచ్‌ లేకుండానే ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవచ్చు!
రక్తంలో చక్కెర స్థాయులు అదుపులో ఉండేందుకు ఖరీదైన పరికరాలే అవసరం లేదు. రోజువారీ అలవాట్లలో కొన్ని మార్పులు చేసుకున్నా మంచి ఫలితాలు పొందవచ్చు. భోజనంలో కూరగాయలు, పప్పులు, పీచుపదార్థాలు, ప్రొటీన్లకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. అన్నం, ఇతర కార్బోహైడ్రేట్లు ఉన్న పదార్థాలను తగిన పరిమాణంలో తీసుకోవాలి. భోజనం తర్వాత వీలైతే పది నిమిషాల పాటు నడవాలి. ప్రతిరోజూ ఏడు నుంచి ఎనిమిది గంటలు నిద్రపోవడానికి ప్రయత్నించాలి. ఒత్తిడిని తగ్గించే అలవాట్లు పెంచుకోవాలి. చక్కెర ఎక్కువగా ఉండే పానీయాలు, స్వీట్లు, శుద్ధి చేసిన పిండి పదార్థాలను పరిమితం చేయాలి. కుటుంబంలో మధుమేహం ఉన్నవారు, ఇతర ప్రమాద కారకాలు ఉన్నవారు వైద్యుల సలహా మేరకు రక్తంలో చక్కెర పరీక్షలు చేయించుకోవాలి. ఆహారాన్ని చూసి భయపడకూడదు.
అసలేంటీ గ్లూకోజ్‌ ప్యాచ్‌?
దీన్ని కంటిన్యూయస్‌ గ్లూకోజ్‌ మానిటర్‌ (సీజీఎం) అంటారు. చర్మం కింద చిన్న సెన్సర్‌ను అమర్చుతారు. ఇది రక్తంలోని చక్కెర స్థాయులకు సంబంధించిన మార్పులను ఎప్పటికప్పుడు అంచనా వేస్తుంది. ఆ వివరాలు ఫోన్‌లోని యాప్‌లో కనిపిస్తాయి. వేలి నుంచి రక్తం తీసి పదేపదే పరీక్షించాల్సిన అవసరం లేకుండా రోజంతా చక్కెర స్థాయుల్లో వచ్చే మార్పులను గమనించవచ్చు.
మధుమేహం ఉన్నవారికి ఈ పరికరం ఎంతో ఉపయోగకరం. రక్తంలో చక్కెర స్థాయులు ఎక్కువగా లేదా ప్రమాదకరంగా తక్కువగా ఉన్నప్పుడు గుర్తించేందుకు సాయపడుతుంది. అయితే ఇప్పుడు ఈ సాంకేతికత ఆరోగ్యంగా ఉన్నవారికీ అందుబాటులోకి రావడంతో చాలామంది ఆసక్తితో వీటిని వాడుతున్నారు.
ఆరోగ్యంగా ఉన్నవాళ్లకు ఎందుకు?
ఆహారం ప్రభావం తెలుసుకోవడానికి: అన్నం తిన్నప్పుడు, స్వీట్లు తిన్నప్పుడు, పండ్ల రసం తాగినప్పుడు శరీరంలో చక్కెర స్థాయులు ఎలా మారుతున్నాయో తెలుసుకోవాలనుకుంటారు. అదే ఆహారాన్ని ప్రొటీన్లు, పీచుపదార్థాలు ఎక్కువగా ఉండే పదార్థాలతో కలిపి తింటే ఎలాంటి మార్పు వస్తుందో గమనిస్తారు.
బద్ధకం ఎందుకో తెలుసుకోవడానికి: మధ్యాహ్నం భోజనం చేశాక నిద్రమత్తుగా అనిపించడం చాలామందికి అనుభవమే. ఇది చక్కెర స్థాయుల్లో మార్పుల వల్లేనా? అనే సందేహంతో కొందరు ఈ ప్యాచ్‌లను వాడుతున్నారు.
బరువు తగ్గేందుకు: ఏ ఆహారం తిన్న తర్వాత చక్కెర స్థాయులు ఎలా మారుతున్నాయో తెలుసుకుని తమ ఆహారపు అలవాట్లను మార్చుకోవాలని కొందరు భావిస్తారు.
వ్యాయామం, ఫిట్‌నెస్‌ కోసం: జిమ్‌కు వెళ్లేవాళ్లు, క్రీడాకారులు వ్యాయామానికి ముందు ఏం తినాలి? ఎప్పుడు తినాలి? ఆహారం వల్ల ఎనర్జీ లెవెల్స్‌లో ఎలాంటి మార్పులు వస్తున్నాయి? వంటి విషయాలను తెలుసుకోవడానికి వీటిని ఉపయోగిస్తున్నారు.
కుటుంబంలో మధుమేహం ఉంటే: తల్లిదండ్రులు లేదా దగ్గరి బంధువులకు మధుమేహం ఉన్నవాళ్లు తమ శరీరం చక్కెరను ఎలా నియంత్రిస్తోందో తెలుసుకోవాలనుకుంటారు. అయితే మధుమేహం వచ్చే ప్రమాదాన్ని అంచనా వేయడానికి ప్యాచ్‌ ఒక్కటే సరిపోదు.
నిద్ర, ఒత్తిడి ప్రభావం తెలుసుకోవడానికి: సరిగా నిద్రపోని రోజుల్లో లేదా ఒత్తిడికి గురైనప్పుడు చక్కెర స్థాయుల్లో మార్పులు రావచ్చు. వాటిని కూడా ఈ పరికరం ద్వారా గమనించవచ్చు.
ప్యాచ్‌ ద్వారా ఏం తెలుసుకోవచ్చు?
- ఒకే ఆహారం తిన్నా ఇద్దరి శరీరాల్లో చక్కెర స్థాయులు ఒకేలా మారకపోవచ్చు.
- భోజనం తర్వాత కొద్దిసేపు నడవడం వల్ల చక్కెర స్థాయులు పెరిగే తీరు కొంత తగ్గవచ్చు.
- కార్బోహైడ్రేట్లు ఉన్న ఆహారంతోపాటు ప్రొటీన్లు, ఆరోగ్యకరమైన కొవ్వులు, పీచుపదార్థాలు తీసుకోవడం వల్ల చక్కెర స్థాయులు పెరిగే వేగం తగ్గవచ్చు.
- నిద్రలేమి, ఒత్తిడి కూడా చక్కెర స్థాయులపై ప్రభావం చూపవచ్చు.
అయితే వీటిని అందరికీ ఒకేలా వర్తించే నియమాలుగా భావించకూడదు. ఒక్కో వ్యక్తి శరీరం ఒక్కో విధంగా స్పందిస్తుంది. ప్యాచ్‌లో కనిపించే ప్రతి మార్పుకూ ఒకే కారణం ఉండకపోవచ్చు.
చక్కెర పెరిగిందంటే ప్రమాదమా?
ఇక్కడే చాలామంది ఒక విషయం గుర్తుంచుకోవాలి. భోజనం చేసిన తర్వాత రక్తంలో చక్కెర స్థాయులు పెరగడం సహజం. వ్యాయామం, ఒత్తిడి వంటి కారణాలతోనూ మార్పులు రావచ్చు. ఆరోగ్యంగా ఉన్న శరీరం సాధారణంగా చక్కెర స్థాయులను తిరిగి నియంత్రిస్తుంది. అందువల్ల ప్యాచ్‌లో ఒకసారి చక్కెర స్థాయులు పెరిగినట్లు కనిపించగానే ఏదో సమస్య వచ్చిందని భయపడాల్సిన అవసరం లేదు.
అలాగే ఈ పరికరం ద్వారా మధుమేహం ఉందో? లేదో? నిర్ధారించలేం. ప్రీడయాబెటిస్‌ (మధుమేహానికి ముందు దశ), మధుమేహం ఉన్నాయా? లేదా? తెలుసుకోవడానికి వైద్యులు సూచించే రక్త పరీక్షలే ముఖ్యం. ఆరోగ్యంగా ఉన్నవారిలో చక్కెర స్థాయులు ఎలా మారితే సాధారణంగా పరిగణించాలనే విషయంలోనూ ఇంకా స్పష్టమైన వైద్య మార్గదర్శకాలు పరిమితంగానే ఉన్నాయి.
మరో ముఖ్యమైన విషయం.. ఈ ప్యాచ్‌ చక్కెర స్థాయుల గురించి మాత్రమే సమాచారం ఇస్తుంది. రక్తపోటు, కొలెస్ట్రాల్‌, ఆహారంలోని ఉప్పు పరిమాణం లేదా కొవ్వుల నాణ్యత గురించి చెప్పలేదు. చక్కెర స్థాయులు పెద్దగా పెరగని ఆహారం కూడా గుండె ఆరోగ్యానికి మంచిది కాకపోవచ్చు.
ప్యాచ్‌ వాడటం వల్ల ఇబ్బందులూ ఉన్నాయి!
అనవసర ఆందోళన: ఫోన్‌లో చక్కెర స్థాయులు పెరిగినట్లు కనిపిస్తే కొందరు భయపడిపోతారు. సాధారణంగా జరిగే మార్పులను కూడా అనారోగ్య సూచనగా భావించవచ్చు.
ఆహారంపై భయం: ఒక్కసారి చక్కెర పెరిగిందని పండ్లు, అన్నం, తృణధాన్యాల వంటి ఆహార పదార్థాలను పూర్తిగా మానేసేవాళ్లూ ఉండవచ్చు. ఇది ఆరోగ్యకరమైన ఆహారపు అలవాట్లకు అడ్డంకిగా మారుతుంది.
రీడింగుల్లో తేడాలు: ప్యాచ్‌ చూపించే విలువలు ఎప్పుడూ కచ్చితంగా ఉండకపోవచ్చు. కొన్ని మందులు, సప్లిమెంట్లు కూడా రీడింగులపై ప్రభావం చూపవచ్చు.
చర్మంపై ఇరిటేషన్‌: ప్యాచ్‌ అంటించే పదార్థాల వల్ల కొందరికి దురద, ఎర్రదనం వంటి సమస్యలు రావచ్చు.
అధిక ఖర్చు: సెన్సర్లను సాధారణంగా ఒకటి నుంచి రెండు వారాల వ్యవధిలో మార్చాల్సి ఉంటుంది. అందువల్ల దీర్ఘకాలం వాడితే ఖర్చు పెరుగుతుంది.
ఎవరికి ఉపయోగపడవచ్చు?
ప్రీడయాబెటిస్‌ ఉన్నవారు, మధుమేహం వచ్చే ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉన్నవారు, గర్భధారణ సమయంలో చక్కెర స్థాయులు పెరిగిన చరిత్ర ఉన్నవారు తమ ఆహారపు అలవాట్లను మార్చుకునే క్రమంలో వైద్యుల సలహాతో ఈ పరికరాన్ని ఉపయోగించవచ్చు. అధిక బరువు ఉన్నవారికి కూడా కొన్ని సందర్భాల్లో ఇది ఉపయోగపడవచ్చు.
అయితే ప్రతి ఒక్కరూ నెలల తరబడి ప్యాచ్‌ ధరించాల్సిన అవసరం లేదు. కొన్ని వారాల పాటు వాడి ఆహారం, వ్యాయామం, నిద్రకు సంబంధించిన మార్పులను గమనించడం కొందరికి సరిపోవచ్చు. ఎంతకాలం వాడాలనేది వ్యక్తి అవసరాన్ని బట్టి నిర్ణయించుకోవాలి.
మరోవైపు, ఎలాంటి ఆరోగ్య సమస్యలు లేని వారు, వైద్య పరీక్షల్లో చక్కెర స్థాయులు సాధారణంగా ఉన్నవారు, ఆరోగ్యానికి సంబంధించిన ప్రతి చిన్న విషయానికీ ఆందోళన చెందేవారు ప్యాచ్‌ వాడే ముందు ఆలోచించాలి. గతంలో ఆహారపు అలవాట్ల విషయంలో తీవ్రమైన ఆందోళన ఎదుర్కొన్నవారు కూడా జాగ్రత్తగా ఉండాలి.
ప్యాచ్‌ లేకుండానే ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవచ్చు!
రక్తంలో చక్కెర స్థాయులు అదుపులో ఉండేందుకు ఖరీదైన పరికరాలే అవసరం లేదు. రోజువారీ అలవాట్లలో కొన్ని మార్పులు చేసుకున్నా మంచి ఫలితాలు పొందవచ్చు. భోజనంలో కూరగాయలు, పప్పులు, పీచుపదార్థాలు, ప్రొటీన్లకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. అన్నం, ఇతర కార్బోహైడ్రేట్లు ఉన్న పదార్థాలను తగిన పరిమాణంలో తీసుకోవాలి. భోజనం తర్వాత వీలైతే పది నిమిషాల పాటు నడవాలి. ప్రతిరోజూ ఏడు నుంచి ఎనిమిది గంటలు నిద్రపోవడానికి ప్రయత్నించాలి. ఒత్తిడిని తగ్గించే అలవాట్లు పెంచుకోవాలి. చక్కెర ఎక్కువగా ఉండే పానీయాలు, స్వీట్లు, శుద్ధి చేసిన పిండి పదార్థాలను పరిమితం చేయాలి. కుటుంబంలో మధుమేహం ఉన్నవారు, ఇతర ప్రమాద కారకాలు ఉన్నవారు వైద్యుల సలహా మేరకు రక్తంలో చక్కెర పరీక్షలు చేయించుకోవాలి. ఆహారాన్ని చూసి భయపడకూడదు.
